Ambachtelijk rondje Apeldoorn

In dit artikel:

Een fietstocht langs de ambachtelijke en industriële geschiedenis van Apeldoorn voert van natuurgebied ’t Leesten via Beekbergen en Lieren naar het stadscentrum en terug. De route, gepresenteerd als “Ambachten rond Apeldoorn”, combineert landschap, musea en overblijfselen van lokale bedrijvigheid en illustreert hoe natuurlijke bronnen (ijzererts, sprengen en waterlopen) eeuwenlang bedrijvigheid mogelijk maakten.

De route begint bij knooppunt 43 ('t Leesten) en vraagt om losse ommetjes: wie blind de knooppunten volgt, mist meerdere locaties. Een eerste stop is het A-Ford Museum, ondergebracht in een papiermolen uit 1718 waar een particuliere verzamelaar oldtimers exposeert. Verderop bij Lieren ligt het station van de Veluwse stoomtrein; de auteur beschrijft de sfeer rond de imposante stoomlocomotieven en liefhebbers die details herkennen.

Langs het Apeldoorns Kanaal draait De Middelste Molen — de enige van drie papiermolens aan de Loenense Beek die nog in bedrijf is. Dankzij een groep vrijwilligers, waaronder rondleider en papierschepper Ted Steemers, blijft de molen functioneren ondanks hoge onderhoudskosten en beperkte subsidies. In het centrum is nog weinig te zien van Spartas beginjaren: na de eerste verkoop in 1917 groeide de fabriek uit, verhuisde later en stopte productie in 1999; de voormalige fabrieksterreinen maakten plaats voor de woonwijk Spartahof.

De tocht eindigt terug bij ’t Leesten, met aandacht voor Staatsbosbeheer, een bezoekerspunt en een restaurant dat ambachtelijke producten zoals handgemaakt ijs serveert. De route laat zien hoe industrie, vakmanschap en landschap in en rond Apeldoorn verweven zijn en benadrukt het belang van museale inzet en vrijwilligers voor het behoud van dat erfgoed.